Công Ty PricewaterhouseCoopers Vietnam tư vấn việc niêm yết sàn giao dịch chứng khoán Singapore

Tuân thủ theo các chuẩn mực báo cáo tài chính. quản trị doanh nghiệp tốt, các vấn đề quy định tính thuế và mối quan hệ với nhà đầu tư là một trong những điều kiện tiên quyết quan trọng để có thể niêm yết ở sàn giao dịch chứng khoán Singapore thành công.

Thành Phố Hồ Chí Minh và Hà nội, ngày 29 tháng 7 năm 2009 – Theo ông Tham Tuck Seng,chủ phần hùn phụ trách mảng Thị Trường Vốn thuộc Công ty PricewaterhouseCoopers Singapore, các công ty Việt Nam nào có quan tâm đến triển vọng niêm yết tại các thị trường vốn nước ngoài thì nên xem xét việc niêm yết sàn giao dịch chứng khoán Singapore. “Việc niêm yết sàn giao dịch nước ngoài là thách thức lớn cho bất kỳ công ty nào vì có rất nhiều quy định buộc các công ty niêm yết cần phải tuân thủ, điều đó đòi hỏi các công ty phải đầu tư nhiều thời gian và nguồn lực. Tuy nhiên, các đầu tư đó mang lại những lợi ích quá rõ khiến cho Sàn Giao Dịch Chứng khoán Singapore (SGX) thu hút mạnh mẽ các công ty Việt Nam niêm yết ở đó. Thời gian này là lúc phải đánh giá các kế hoạch niêm yết sàn giao dịch chứng khoán nước ngoài. Ông Tham nói với các đại diện công ty Việt Nam tại buổi tọa đàm được tổ chức bởi Sàn Giao Dịch Chứng Khoán Singapore, Công ty PricewaterhouseCoopers, Kelvin Chia and Partners, Stirling Coleman, Tembusu Partners and Kinetica.

Ông Ian Lydall, Tổng Giám đốc Công ty PricewaterhouseCoopers Việt Nam nói thêm: “Công ty PricewaterhouseCoopers thường xuyên tư vấn cho các công ty Việt Nam, các cơ quan chức năng và các cơ quan truyền thông về các lợi ích tiềm năng mà các công ty có thể nhận được khi niêm yết sàn giao dịch chứng khoán nước ngoài. Các công ty sẽ có khả năng tiếp cận với số lượng lớn các nhà đầu tư quốc tế, thu hút thêm vốn, tăng cường quảng bá hình ảnh công ty và nhãn hiệu sản phẩm, và giúp phân tán rủi ro thị trường cho các công ty trong một số ngành. Tuy nhiên, cũng có một số thách thức mà các công ty cần xem xét cẩn thận, bao gồm các yêu cầu liên quan đến báo cáo tài chính, quản trị doanh nghiệp, các vấn đề tính thuế quốc tế, quan hệ với nhà đầu tư và các quy định thành văn/bất thành văn khác mà các công ty phải tuân theo khi niêm yết vào thị trường mà họ chọn lựa.”

Các yêu cầu liên quan đến báo cáo tài chính
Trong buổi nói chuyện với các công ty Việt Nam, ông Tuck Seng Tham đã nhấn mạnh rằng: “một trong những quy định bắt buộc đối với các công ty niêm yết trên sàn giao dịch chứng khoán Singapore là các công ty phải công bố báo cáo tài chính đã được kiểm toán và được soạn lập hoặc theo Các Nguyên Tắc Kế Toán được chấp nhận chung của Mỹ (US GAAP) hoặc theo các Chuẩn Mực Báo Cáo Tài Chính của Singapore (SFRS) hoặc các Chuẩn Mực Báo Cáo Tài Chính Quốc Tế (IFRS) của 3 năm tài chính trước khi niêm yết. IFRS hoặc SFRS là sự lựa chọn của hầu hết các công ty nước ngoài nộp hồ sơ niêm yết trên sàn giao dịch chứng khoán Singapore.” IFRS là các chuẩn mực và giải trình áp dụng theo Ban Chuẩn Mực Kế Toán Quốc tế (IASB) đối với các công ty soạn lập báo cáo tài chính. IFRS được áp dụng như một yêu cầu về báo cáo tại đa số các thị trường vốn lớn. Các công ty Việt Nam đã lập báo cáo tài chính theo Các Chuẩn Mực Kế Toán Việt Nam (VAS) cần phải nghĩ đến việc lập báo cáo tài chính theo IFRS trước khi có kế họach niêm yết sàn giao dịch chứng khoán nước ngoài. Các Công ty nộp hồ sơ niêm yết sàn giao dịch chứng khoán Singapore cũng cần nộp các Báo cáo tài chính theo mẫu và/ hoặc Báo cáo tài chính giữa niên độ tùy thuộc vào kế họach IPO của họ và trong trường hợp xảy ra một số sự kiện kinh doanh sau giai đọan báo cáo 3 năm tài chính. Ngoài các báo cáo tài chính đã lập cho các năm đã qua, các công ty cũng cần phải nộp bảng báo cáo dự tóan lợi nhuận 2 năm, trong đó năm đầu tiên cần phải nộp cho các kiểm toán viên để họ đưa ra ý kiến về sự tính toán và tính nhất quán của các chính sách kế toán.

Ông Tony Dang, một chuyên gia của PricewaterhouseCoopers, đã từng làm việc 6 năm tại TP Hồ Chí Minh và tại Singapore từ năm 2004 đến nay cũng nhấn mạnh rằng: “Đa số các doanh nghiệp Việt Nam không soạn lập báo cáo tài chính theo IFRS, và nếu các công ty này có soạn lập báo cáo tài chính theo IFRS thì không phải lúc nào cũng được kiểm toán viên đưa ra ý kiến chấp nhận toàn phần cho các báo cáo tài chính đó.” Lý do là để tuân thủ đầy đủ theo IFRS, các công ty Việt Nam cần có khả năng duy trì một hệ thống có thể lưu trữ và cung cấp được các thông tin cần thiết, bao gồm các dữ liệu quá khứ và tương lai, theo một phương thức giúp cho việc soạn lập được báo cáo tài chính theo IFRS. Mặc dù có những điểm tương đồng giữa các Chuẩn Mực Kế Toán Việt Nam (VAS) và IFRS, nhưng cũng có những điểm rất khác biệt., Quá trình chuyển đổi cho việc soạn lập các báo cáo tài chính theo IFRS là một công việc khá nặng nề vì việc này công ty phải bỏ ra một chi phí đáng kể và quá trình thực hiện sẽ cần phải có sự liên kết của rất nhiều bộ phận quan trọng trong hoạt động kinh doanh của công ty. Các công ty vừa và nhỏ của Việt Nam có thể mất ít nhất là 2 năm để hoàn thành quá trình chuẩn bị này. Các công ty lớn có cơ cấu kinh doanh và mô hình phức tạp có thể mất từ 3 năm trở lên để chuyển đổi qua hệ thống báo cáo theo IFRS. Do vậy, ban lãnh đạo công ty cần phải dự trù quỹ thời gian hợp lý và nguồn nhân lực giỏi để thực hiện việc chuyển đổi này. Đối với các tổ chức tài chính thì việc chuyển đổi sang báo cáo theo IFRS đặc biệt khó khăn hơn vì các tổ chức này có mạng lưới hoạt động rất rộng và sản phẩm của họ cũng rất đa dạng. Chúng tôi cần nhấn mạnh rằng sau khi chuyển đổi qua IFRS, các báo cáo tài chính cần được kiểm toán và nếu có khía cạnh nào không tuân thủ hay dẫn đến việc báo cáo kiểm tóan đưa ra ý kiến ngoại trừ thì sẽ không được các sàn giao dịch chứng khoán hay các nhà đầu tư hoan nghênh đón nhận.

Ngoài việc báo cáo kết quả của Công ty trong 3 năm tài chính trước khi niêm yết, các công ty niêm yết tại sàn giao dịch chứng khoán Singapore cũng cần phải tuân thủ theo các quy định chi tiết của các yêu cầu liên tục liên quan đến báo cáo tài chính và các báo cáo khác. Ngoài các báo cáo chi tiết theo quý, việc tuân thủ các quy tắc niêm yết sẽ đòi hỏi các công ty phải công bố nhiều chi tiết sự kiện trọng yếu kịp thời khác (như những thay đổi trong cơ cấu quản lý, các vấn đề pháp lý và môi trường).

Quản trị Doanh nghiệp
Đối với các công ty niêm yết ở nước ngoài, việc quản trị doanh nghiệp tốt cũng có tầm quan trọng không kém. Các vấn đề liên quan đến giám đốc độc lập, trình bày về giao dịch với các bên liên quan, tính hiệu quả của hội đồng kiểm toán được coi là những lĩnh vực mà các công ty Việt Nam cần phải nỗ lực để thực hiện theo đúng các yêu cầu đối với các công ty niêm yết ở nước ngoài. Những công ty này cũng cần phải có các hệ thống và thủ tục kiểm soát nội bộ tốt, hoạt động một cách hiệu quả để có thể ngăn chặn được gian lận và sai sót.

Các quy định thuế quốc tế
Các công ty muốn niêm yết ở nước ngoài cần lưu ý về vấn đề hoạch định thuế. Những rủi ro về thuế có thể làm sụt giảm sức hấp dẫn của cổ phiếu các công ty Việt Nam và có thể có ảnh hưởng bất lợi đến việc niêm yết ở nước ngoài của các công ty này. Các công ty cần xem xét những vấn đề trên một cách kỹ lưỡng trước khi niêm yết ở nước ngoài.

Quan hệ với nhà đầu tư
Sau khi hoàn tất việc niêm yết ở Singapore hoặc thị trường nước ngoài khác, các công ty Việt Nam sẽ phải tiếp xúc nhiều hơn với các nhà đầu tư quốc tế. Các nhà đầu tư này sẽ đòi hỏi công ty nỗ lực hỗ trợ để họ có thể theo dõi hoạt động của công ty. Một trang web sử dụng dễ dàng, được cập nhật kịp thời và có đầy đủ tất cả thông tin về công ty là một cách thức tốt mà các công ty nên áp dụng. Các báo cáo tài chính trước đây và hiện hành, lịch sử của công ty, thông tin trên các phương tiện đại chúng về giá cổ phiếu và các chi tiết về hoạt động kinh doanh của công ty cũng nên được cập nhật trên trang web này. Ngoài ra, các nhà đầu tư lớn như các quỹ đầu tư và những thành viên tầm cỡ khác trong giới đầu tư sẽ có thể liên lạc để tổ chức các cuộc gặp mặt với lãnh đạo hoặc để hiểu rõ thêm về các vấn đề đã được công bố ra đại chúng. Do vậy, các công ty niêm yết trên các thị trường lớn trên thế giới thường có một bộ phận chuyên trách về quan hệ với nhà đầu tư.

Chi phí niêm yết tại sàn giao dịch chứng khoán Singapore hoặc các thị trường nước ngoài khác
Các công ty Việt Nam cần ý thức rằng chi phí niêm yết trên sàn nước ngoài cao hơn rất nhiều so với chi phí niêm yết trên sàn trong nước vì quá trình này đòi hỏi phải có sự tham gia của những tổ chức có tầm cỡ quốc tế trong lĩnh vực bảo lãnh phát hành, kiểm toán, tư vấn pháp luật và tư vấn doanh nghiệp, v. v…Một nhân tố mà các doanh nghiệp Việt Nam thường ít để ý đến là cần phải đảm bảo những nguồn lực thiết yếu để giám sát việc niêm yết và các nghiệp vụ có liên quan sau khi đã niêm yết. Các công ty xin niêm yết cần lưu ý rằng họ không chỉ phải tuân thủ các yêu cầu về niêm yết tại thời điểm phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng, mà quan trọng hơn là phải tiếp tục đáp ứng được những yêu cầu này và duy trì việc tuân thủ trong suốt quá trình niêm yết.

Chúng tôi tin rằng việc niêm yết ở nước ngoài sẽ tạo ra nhiều lợi ích cho các doanh nghiệp Việt Nam. Tuy nhiên để tối đa hóa các lợi ích, các doanh nghiệp Việt Nam phải cẩn thận xem xét vấn đề này vì việc có tên công ty mình xuất hiện trên sàn giao dịch chứng khoán nước ngoài không phải là đích đến mà thực sự là điểm khởi đầu cho một hành trình mới những công ty này cam kết sẽ đi đến cùng.

Vai trò của các công ty kiểm toán trong việc niêm yết ở nước ngoài
Sự tham gia chính của các công ty kiểm toán trong quá trình niêm yết ở nước ngoài phần lớn việc kiểm toán các báo cáo tài chính soạn lập theo IFRS. Tương tự việc kiểm toán các báo cáo tài chính được soạn lập theo các Chuẩn Mực Kế Toán Việt Nam, việc soạn lập báo cáo tài chính theo IFRS là trách nhiệm của ban giám đốc và trách nhiệm của kiểm toán viên là đưa ra ý kiến độc lập liệu các báo cáo tài chính này có được soạn lập trung thực và hợp lý, xét trên mọi phương diện trọng yếu, về tình hình tài chính của công ty hay không. Các công ty kiểm toán có thể cung cấp các dịch vụ khác liên quan đến việc niêm yết ở nước ngoài của các doanh nghiệp Việt Nam. Cụ thể như chúng tôi đã trợ giúp cho công ty mẹ của một công ty có vốn đầu tư nước ngoài khá lớn hoạt động tại Việt Nam niêm
yết cổ phiếu trên sàn giao dịch chứng khoán Hồng Kông. Hiện nay, chúng tôi đang thực hiện các công việc của kiểm toán viên báo cáo cho một công ty danh tiếng của Việt Nam chuẩn bị niêm yết ở một nước trong khu vực. Ngoài ra, chúng tôi còn cung cấp các dịch vụ sau:

  • Trợ giúp soạn lập báo cáo tài chính theo IFRS, US GAAP hoặc khác bao gồm cả việc tổ chức đào tạo cho khách hàng
  • Soát xét hệ thống kiểm soát nội bộ và quản trị doanh nghiệp và đưa ra những khuyến nghị cải thiện
  • Kiểm toán các báo cáo tài chính được soạn lập theo IFRS, US GAAP hoặc khác
  • Thực hiện các công việc của Kiểm toán viên báo cáo cho mục đích niêm yết ở nước ngoài.

Giới thiệu về Công ty PricewaterhouseCoopers Việt Nam
PricewaterhouseCoopers (www.pwc.com) chuyên cung cấp dịch vụ kiểm toán, thuế và các dịch vụ tư vấn doanh nghiệp nhằm xây dựng niềm tin cho công chúng và nâng cao giá trị cho khách hàng và các cổ đông. PwC có hơn 155.000 nhân viên tại 153 nước cùng kết nối tư duy, kinh nghiệm để cung cấp và tư vấn cho khách hàng những giải pháp mang tính thực tiễn và sáng tạo.

PricewaterhouseCoopers đã thành lập văn phòng tại Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh vào năm 1994. Đội ngũ nhân viên của chúng tôi gồm 500 nhân viên Việt Nam và người nước ngoài hiểu biết thấu đáo nền kinh tế chuyển đổi của Việt Nam và có kiến thức rộng về các chính sách và thủ tục trong các lĩnh vực đầu tư, luật, thuế, kế toán và tư vấn tại Việt Nam. PwC có mối quan hệ bền chắc với các cấp bộ then chốt, các tổ chức tài chính, các doanh nghiệp nhà nước, các doanh nghiệp vừa và nhỏ, các tổ chức tài trợ phát triển và các tổ chức thương mại tại Việt Nam.

PricewaterhouseCoopers Việt Nam có 12 chủ phần hùn, bao gồm 2 chủ phần hùn người Việt Nam và là một trong số ít công ty có nhiều kinh nghiệm thực tiễn liên quan đến các giao dịch niêm yết sàn chứng khoán nước ngoài.

PricewaterhouseCoopers Việt Nam đã trợ giúp các công ty đang hoạt động kinh doanh tại Việt Nam niêm yết sàn giao dịch chứng khoán ở nước ngoài bao gồm cả Singapore và Hồng Kông.

PricewaterhouseCoopers tại Singapore
PricewaterhouseCoopers Trung Quốc, Hồng Kông and Singapore kết hợp hoạt động tùy thuộc theo luật áp dụng địa phương. Các 3 công ty này có hơn 460 chủ phần hùn và sức mạnh của 12,000 người. Tại ngày 30 tháng 6 năm 2009, PricewaterhouseCoopers kiểm toán các công ty có 34% tổng số vốn hóa thị trường của Sàn Giao Dịch Chứng Khoán Singapore, chiếm thị phần cao hơn các công ty kiểm toán khác.

Nhóm Dịch Vụ Thị Trường Vốn tại Singapore
Được dẫn dắt bởi 4 chủ phần hùn, PricewaterhouseCoopers có một nhóm chuyên gia về IPO tại Singapore. Nhóm chuyên gia này trợ giúp và tư vấn hướng dẫn cho khách hàng theo từng giai đoạn của quá trình niêm yết. Cả nhóm làm việc cùng với các ngân hàng đầu tư và chuyên gia khác đễ trợ giúp khách hàng hoàn tất mọi thủ tục yêu cầu xin niêm yết.

Các khách hàng nước ngoài mà nhóm chuyên gia IPO đã trợ giúp niêm yết tại Singapore gồm: Straits Asia Resources Limited, STX Pan Ocean Co., Ltd. , Công ty Quỹ Phát Triển Cơ Sở Hạ Tầng Macquarie Quốc Tế, COSCO, Electrotech Investment Limited, LMA International N.V., Ascendas India Trust, Saizen REIT, Rickmers Maritime, Delong Holdings Limited and Celestial NutriFoods Limited.