CEO’ların en büyük endişesi: Ekonomik durgunluk korkusu
Yükselen ekonomilerin CEO’ları gelecek konusunda daha iyimserler
PwC 11. Yıllık Küresel CEO Araştırması’na göre, CEO’lar en çok ekonomik durgunluk riskinden endişe ediyor. Yükselen ekonomilerin CEO’ları gelişmiş ülkelerde görev yapan CEO’lara göre işlerinin büyüme göstereceğinden daha eminler. CEO’ların diğer endişelerinin başında ise yetenekli işgücüne ulaşım ve aşırı mevzuat geliyor.
Dünya Ekonomik Forumu’nun stratejik ortağı PricewaterhouseCoopers’ın (PwC), 11. Yıllık Küresel CEO Araştırması, Davos Toplantısı’nda açıklandı. Araştırmaya göre, dünya ekonomisine yön veren küresel şirketlerin CEO’larının en büyük endişesi; ekonomik durgunluk. Araştırmaya göre, 2003 yılından bu yana CEO’ların işlerinin geleceğine ilişkin duydukları güven ilk defa düşüş gösterdi. Geçen yılla kıyaslandığında, CEO’ların endişe ettikleri konular içerisinde yükselen tek risk faktörü olası bir ekonomik kriz oldu. CEO’ların enerji arzı, küresel mevsim değişikliği ve terörizm gibi büyümenin önünde risk oluşturan konulardan duydukları endişe geçtiğimiz yıla göre düşüş gösterdi.
Sabancı Holding CEO’su Ahmet Dördüncü ile kapsamlı röportaj yapıldı
“Rekabet ve İşbirliği: Bütünleşmiş bir dünyada başarı nedir?” teması ile hazırlanan araştırmaya dünya genelinde bin 150, Türkiye’den 21 CEO katıldı. Araştırma için ayrıca; aralarında Türkiye’den Sabancı Holding CEO’su Ahmet Dördüncü’nün de yer aldığı, dünyanın farklı bölgelerinden 10 CEO ile kapsamlı röportajlar yapıldı. Günümüzün iş dünyasında başarılı olma konusundaki görüşlerini aktaran Ahmet Dördüncü, kendisi ile yapılan röportajda şunları söyledi: “Günümüz koşullarında işbirliği ve karşılıklı bağımlılık, tüm paydaşların yarar sağlayacağı etkiler yaratmaktadır. Ancak başkalarına bağımlı olmak şirketlerin maruz kalacağı itibar, mevzuat uyumu, gelir performansı ve güvenilirliğine bağlı riskleri de artırabilir. Buna karşın, şirketler doğru iş sürekliliği ve sigorta programları ile kendilerini bu riskler karşısında kuvvetlendirebilirler.”
Gelişmekte olan ülkelerdeki CEO’lar daha iyimser
Araştırmanın sonuçlarına bakıldığında, önümüzdeki 12 aylık dönemde gelirlerinde artış olacağından “çok emin” olduklarını söyleyen CEO’ların oranı geçtiğimiz yıla göre 2 puanlık bir düşüşle yüzde 50’ye geriledi. Ancak bu oran, 2003’teki oranın 2 katı düzeyinde. İşlerin geleceğine güven konusundaki düşüş en çok Kuzey Amerikalı CEO’lar tarafından dile getirildi. Bölgede geçtiğimiz yıl büyüme gösterecekleri konusunda “çok emin” olan CEO’ların oranı yüzde 53 iken bu yıl yüzde 35’e kadar geriledi. Batı Avrupa’da da benzer şekilde yüzde 54’ten yüzde 44’e bir gerileme var. Bunların tersine; Asya Pasifik, Latin Amerika ve Orta ve Doğu Avrupa’da ise CEO’ların duydukları güven artış göstererek ortalama yüzde 55’e kadar yükseldi. En çok Çin ve Hindistan’da görev yapan CEO’ların güveni yüksek çıkarken önümüzdeki 12 ay içerisinde büyüme göstereceklerinden “çok emin” olan CEO’ların oranı Çin’de yüzde 73, Hindistan’da ise yüzde 90 oldu.
CEO Araştırması’nın yapıldığı 11 yıldan bu yana CEO’lar ilk defa ekonomik gerilemenin gelecekteki büyüme beklentilerinin önünde bir tehdit olabileceğini dile getirdiler. Bu yıla kadar CEO’lar işleri için en büyük tehdidi aşırı mevzuat olarak dile getiriyorlardı. Terörizm ve salgın hastalık gibi tehditler ise sadece yüzde 31 ve yüzde 28 oranında CEO’lar tarafından risk olarak algılanıyor.
PwC Küresel CEO’su Samuel A. DiPiazza, finansman sıkıntısı ve batı ekonomilerindeki yavaşlamanın dünya genelinde CEO’ların işleri konusundaki güvenini sarstığını dile getirdi: “Ekonomide yaşanan gerilemenin kötüleşerek, durgunluğa kadar gideceği konusundaki endişe ABD ve Batı Avrupa gibi gelişmiş ekonomilerde daha çok hissediliyor. Yeni gelişmiş ekonomilerde ise, CEO’lar; muhtemelen on yıldan uzun bir süredir hızlı genişlemenin dışında deneyim yaşamamış olmaları nedeniyle geleceklerinden daha eminler.”
Araştırmada öne çıkan diğer sonuçlar:
Mevsim değişikliği tehdidi hükümetlerin önlem almasını gerektiriyor
Küresel ısınma ile ilgili tartışmalar günden güne artsa da iklim değişikliğinden CEO’ların sadece yüzde 34’ü endişe duyuyor. CEO’ların yüzde 37’si kuruluşlarının iklim değişikliğinin getireceği fırsatlar ve taşıdığı risklere karşı kaynak araştırması yaptıklarını dile getirdi. Bununla birlikte CEO’ların 5’te 4’ü karbon emisyonlarının düşürülmesi konusunda hükümetlerin harekete geçmesi gerektiğini dile getirdi. Hükümet müdahalesinin artması gerektiğini düşünen CEO’ların oranı en yüksek Asya Pasifik’te (yüzde 90), en düşük Kuzey Amerika’da (yüzde 64) gerçekleşti.
Aşırı mevzuat tehdidi düşüş gösterdi
Önceki yıllardan farklı olarak, hala en büyük 3 endişelerinden biri olsa da aşırı mevzuatı önlerinde tehdit olarak gören CEO’ların oranı bu yıl düşüş gösterdi. Geçtiğimiz yıl CEO’ların yüzde 73’ü aşırı mevzuattan endişe ettiklerini belirtirken bu yıl bu oran yüzde 59’a geriledi. CEO’lar hükümetlerin en çok gelişmeye ihtiyaç duydukların alanlar olarak işgücü yasaları, vergi rejimlerini ve eğitimi sıraladılar.
Kısa dönem büyümenin anahtarları: Mevcut pazarlarda yeni ürünler
Küresel ekonomiye ilişkin endişeler CEO’ların önümüzdeki 12 aylık dönemdeki genişleme planlarını da etkilemiş durumda. CEO’ların önemli bir kısmı kısa dönemli büyüme için en önemli fırsat olarak, coğrafi yayılma veya birleşme ve satın alma yöntemlerinden çok mevcut pazarlarda daha fazla yayılmayı veya yeni ürünler geliştirmeyi görüyorlar. Geçtiğimiz yılda da olduğu gibi CEO’lar büyümelerinin finansmanını borçlanma, fon piyasaları gibi dış kaynaklar yerine öz sermaye ile karşılamayı tercih ediyorlar.
Küresel düzeyde birleşme ve satın alma işlemlerinin 2008’de artması bekleniyor
Küresel düzeyde CEO’ların yüzde 24’ü geride bıraktıkları 12 aylık dönemde en az bir sınır aşırı birleşme veya satın alma işlemini tamamladıklarını, yüzde 31’i ise önümüzdeki 12 aylık süreçte tamamlayacaklarını dile getirdi. Sınır aşırı birleşme ve satın alma işlemine en çok Batı Avrupa’daki CEO’lar dahil oldu. Birleşme ve satın alma işlemleri için en popüler yerler ise Asya, Batı Avrupa, Doğu Avrupa ve Kuzey Amerika oldu.
2008 yılı için birleşme ve satın alma işlemlerine en büyük ilgiyi CEO’ların güveninin en yüksek olduğu Asya Pasifik bölgesi gösteriyor; bu yıl farklı olarak bölgedeki şirketler satıcı konumundan alıcı konumuna geçti. Asya Pasifik’teki CEO’lar yurtiçinde ve dışında satın alma ve birleşme aktivitesinde bulunmayı planlıyor.
“Ortak İş Ağları” yükseliyor
Araştırmaya göre CEO’ların yarısından fazlası “Ortak İş Ağları”nın (Collaborative Business Networks) iş yaptıkları alanlarda temel örgütlenme prensipleri olacağını söylerken sadece yüzde 17’si “iş ağlarının maliyet ve risklerinin getirdiği karların önüne geçtiğini” düşünüyor. Bununla birlikte CEO’ların yüzde 37’si küresel ağ kurmayı ikinci planda tutuyor.
Yetenek savaşı devam ediyor
Yetenekli işgücüne ulaşmak için verilen mücadele CEO’lar için temel endişe olmaya devam ediyor. Küresel düzeyde CEO’ların 3’te 2’si, Kuzey Amerika’da ise yüzde 85’i zamanlarının en büyük kısmını yetenekli işgücünü çekme ve elde tutma konusunda harcadıklarını dile getirdi. Özellikle Asya Pasifik’te, bölgenin önemli büyüklükteki çalışan nüfusuna rağmen belirli yeteneklere sahip işgücüne ulaşmak en büyük endişe olarak ortaya çıkıyor.
