Zakendoen in Second Life

Inzake uw zaken - april 2007

De mogelijkheden van virtuele platforms

De virtuele wereld van het internetplatform Second Life wordt voor veel bedrijven steeds reëler. Ook middelgrote en kleinere bedrijven raken geïnteresseerd in de miljoenen dollars die er nu al worden gespendeerd. 'De grootste fout die je kunt maken is het af te doen als de zoveelste internethype. Want dit is een kansrijke economische realiteit.'

Langzamerhand wordt het dringen op Second Life. Het aantal deelnemers aan deze interactieve wereld is gestegen tot meer dan vier miljoen, en bovendien groeit het aantal bedrijfsvestigingen en commerciële activiteiten in een hoog tempo. Nadat eerder al veel grote bedrijven de marktkansen van www.secondlife.com hadden verkend, zijn nu ook middelgrote en kleinere ondernemingen bezig om zich een plaats te veroveren. In het kielzog van pioniers als ABN AMRO en ING Groep is een aantal banken en dienstverleners bezig om eigen vestigingen op te zetten. Hun belangrijkste doelstelling is om op een andere manier in contact te komen met twintigers en dertigers, die zijn opgevoed met internet en daarom via de traditionele media steeds moeilijker te bereiken zijn.

Andere bedrijven hebben zelfs al virtuele verkooppunten geopend en helpdesks ingericht. Zo opende het Amsterdamse spijkerbroekenmerk Gsus een outlet waarin u het nieuwste model jeans kunt aanschaffen, en u vanachter uw toetsenbord in een moeite door de hele collectie kunt bekijken, en desgewenst ter plekke bestellen. Daarnaast biedt de technologie van de 3D-wereld ook de mogelijkheid om 'bijna echt'-ervaringen na te bootsen (bijvoorbeeld door testritten in een auto aan te bieden), om vergaderingen en seminarbijeenkomsten te houden zonder tijd- en kostenrovende verplaatsingen van de deelnemers, om echt interactieve en direct benaderbare helpdesks in te richten of om potentiële gebruikers in een virtuele werkplaats of laboratorium te betrekken bij de ontwikkeling van nieuwe producten of diensten.

Ook in de economische bovenwereld zijn de gevolgen merkbaar. Ontwikkelaars van computergames krijgen steeds meer vragen binnen voor een ontwerp van een virtuele vestiging, en het Rotterdamse bedrijf Lost in the Magic Forest specialiseert zich zelfs al volledig in het aanbieden van alle vormen van dienstverlening om op Second Life en vergelijkbare platforms succesvol te kunnen zijn.

Bandbreedte

'Het gaat enorm hard,' constateren Ilja Linnemeijer en Ronald van Tongeren, namens PricewaterhouseCoopers gespecialiseerd in dienstverlening aan de media- en technologiesector. 'De regelmatige bezoekers van Second Life waren eind vorig jaar goed voor een transactiewaarde van 1,5 miljard. En hun aantal groeit nog steeds. Als de benodigde bandbreedte voor onze internetverbindingen nog verder groeit en als de driedimensionale vormgeving vergelijkbaar wordt met die van de games, dan zullen er alleen maar meer van deze platforms komen. Daarom is het belangrijk dat bedrijven, grote én kleine, openstaan voor deze nieuwe wereld. De grootste fout die je in deze nog vroege ontwikkelingsfase kunt maken is door het af te doen als de zoveelste internethype. Want dit is naast een interessant computerspel ook een kansrijke economische realiteit.'

De grootste winst van Second Life, aldus Ilja Linnemeijer en Ronald van Tongeren, is dat het een dimensie kan toevoegen aan uw bestaande webpropositie. Door aanwezig te zijn op zo'n platform, koppelt u uw applicatie aan een voor iedereen toegankelijke portal. Niet alleen passeren veel meer mensen (of liever, hun virtuele persoonlijkheden) uw webetalage, het werkt ook nog eens drempelverlagend. 'Je bereikt ook weer heel andere doelgroepen. Vooral jongeren shoppen actief op het internet, en zij kiezen dan ook massaal voor deze veel uitdagender vorm. Een ander voordeel is dat je veel meer mogelijkheden hebt om jezelf als bedrijf neer te zetten. Je kunt, zoals dat heet, beleving toevoegen. Een autofabrikant als Toyota heeft bijvoorbeeld een complete showroom ingericht waarin alle modellen staan uitgestald. Je kunt ze van alle kanten bekijken, er is zelfs de mogelijkheid om via een virtuele simulator een proefrit te maken. Overigens worden daarbij ook weer de reacties van de gebruikers geregistreerd. Dat helpt de ontwerpers om hun design aan te passen aan de laatste wensen.'

Bijscholen

Dergelijke grensverleggende vingeroefeningen zijn vanzelfsprekend vooral voorbehouden aan grote bedrijven, maar ook op een minder geavanceerd niveau biedt Second Life mogelijkheden. Niet alleen kan met jonge potentiële werknemers contact worden gelegd, ook voor het opleiden en bijscholen van medewerkers kan een virtuele vestiging een aantrekkelijk alternatief blijken te zijn. Door gebruik te maken van een digitale vergader- en lesruimte kunnen deelnemers op elk gewenst moment aanschuiven, en vindt er een actievere vorm van kennisuitwisseling plaats. Anders dan bij de tot dusver bekende chatsessies heeft men nu immers een 'eigen' gezicht.

Overigens waarschuwen Van Tongeren en Linnemeijer dat kleinere en middelgrote organisaties behoedzaam te werk moeten gaan. 'Vraag je eerst af wat voor type bedrijf je precies bent. Bevind je je midden in een internationalisatiefase, dan kan dit een interessante ontwikkeling zijn. Hetzelfde geldt voor ondernemingen die veel tijd en menskracht besteden aan het ontwikkelen van nieuwe producten en diensten. Door zichtbaar te zijn in Second Life en andere platforms kun je actief ervaringen delen met potentiële gebruikers of in contact komen met nieuwe partners. Dergelijk community-denken is een voorwaarde om hierin succesvol te kunnen zijn. Je moet willen delen en ook echt iets te delen hebben.' Maar ook op het gebied van verkoop en nazorg kan een virtuele vestiging een aantrekkelijke investering blijken. 'Begin bijvoorbeeld met het inrichten van een helpdesk. Zo kun je een klant met een probleem direct laten overleggen met de verantwoordelijke engineer. Niet alleen wordt het probleem daardoor sneller opgelost, ook versterk je de band met je afnemer.'

Hoe dan ook, besluiten Linnemeijer en Van Tongeren, er is haast geboden. 'Dit is het moment waarop deze alternatieve economie vorm krijgt en iedereen posities inneemt. Denk goed na wat deze ontwikkelingen voor uw bedrijf betekenen, voordat het te laat is.'

Voor meer informatie over: ilja.linnemeijer@nl.pwc.com of ronald.van.tongeren@nl.pwc.com